fa مروری بر مداخلات مبتنی بر وب در درمان دیابت نوع دو عمومى General پژوهشي Research مقدمه: امروزه اینترنت رسانه‌ای موثر با توان بسیار گسترده و بالا جهت تبادل اطلاعات بشمار می‌آید و در سال‌های اخیر استفاده از برنامه‌های آموزشی مبتنی بر وب در پیشگیری و درمان بیماری‌های مزمن مانند دیابت مورد توجه قرار گرفته است. این فن‌آوری‌ فرصتی را فراهم می‌آورد که آموزش و مراقبت از انحصار کلینیک و بیمارستان خارج شده و به محل کار و زندگی بیماران منتقل شود، بدون اینکه به ازای اضافه شدن هر کاربر هزینه بیشتری تحمیل گردد. این مرور، بحثی توصیفی از مداخلات رفتاری وب محور در درمان دیابت نوع دو ارائه می‌دهد. روش‌ها: جستجوی این مرور نظام‌مند در پایگاه‌های Medline ,Cochrane ,EMBASE, Web of Science و PsycINFO انجام شده و مقالات انگلیسی زبان منتشر شده در فاصله سال‌های 2000 تا 2012 که مرتبط با مداخلات اینترنت محور در مورد رفتارهای خودمراقبتی، فعالیت بدنی، رژیم غذایی یا کاهش وزن در بالغین با هدف کنترل دیابت نوع دو بودند بازیابی شدند. کلید واژه‌های جستجو عبارت‌اند از “diabetes” and “intervention” and (“web” or “internet”). تنها مطالعات کارآزمایی بالینی و نیمه تجربی وارد این مطالعه شدند. یافته‌ها: با توجه به معیارهای ورود، 15 مطالعه کارآزمایی بالینی یا مداخله نیمه تجربی وارد مطالعه حاضر شدند. تعیین هدف، آموزش و تعلیم وابسته به شخص، داشتن بازخوردهای تعاملی و متقابل، و همچنین گروه‌های آنلاین حمایت همتایان از جمله رویکردهای موفق در مداخلات الکترونیکی درمان دیابت نوع دو بودند. از طرف دیگر، داشتن زمینه تئورتیکال قوی، استفاده هم‌زمان از سایر فن‌آوری‌ها نظیر تلفن همراه و پست الکترونیکی، و طولانی‌تر کردن مدت زمان مداخلات از جمله راهبردهای موثر در افزایش موفقیت مداخلات بودند. نتیجه‌گیری: چنین به‌نظر می‌رسد که مداخلات مبتنی بر وب، پیامدهای مطلوبی به‌همراه خواهند داشت تنها به شرطی که از راهبردهای مناسب پژوهش‌های الکترونیکی، بیشتر استفاده شود. Background: Today, the internet has been emerged as a potentially effective medium for information exchange and in recent years, the use of web-based training programs has been steadily considered in the prevention and management of chronic diseases such as diabetes. This technology provides an opportunity to make health care more accessible for a large number of people and reduce costs. This review provides a descriptive discussion of web-based behavioural interventions for the management of type 2 diabetes mellitus. Methods: Systematic literature searches were performed using Medline, Embase, Psycinfo, Web of Science and Cochrane library to retrieve articles written in english and published between 2000 and 2012 which fulfilled all inclusion criteria. The search keywords were “diabetes” AND “intervention” AND (“internet OR web”). Only randomised controlled trials and quasi experimental studies were included in this review. Results: A total of 15 studies were reviewed. Goal-setting, personalised coaching, interactive feedback and online peer support groups were some of the successful approaches which were applied in e-interventions to manage type 2 diabetes mellitus. Strong theoretical background, use of other technologies and longer duration of intervention were proven to be successful strategies as well. Conclusion: The web-based interventions have demonstrated some level of favourable outcomes, provided they are further enhanced with proper e-research strategies. اینترنت, دیابت نوع دو, مداخلات Internet, Diabetes type 2, Interventions 211 222 http://ijdld.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-69&slc_lang=fa&sid=1 Maryam Aalaa مریم اعلاء No پژوهشکده علوم بالینی غدد و متابولیسم، دانشگاه علوم پزشکی تهران Maryam Peimani مریم پیمانی maryam_peimani@yahoo.com Yes پژوهشکده علوم بالینی غدد و متابولیسم، دانشگاه علوم پزشکی تهران Hamid Reza Aghaei meybodi حمیدرضا آقایی میبدی No پژوهشکده علوم بالینی غدد و متابولیسم، دانشگاه علوم پزشکی تهران