fa فراتحلیل اثربخشی مداخلات روانشناختی و ورزشی برکنترل میزان هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1c) بیماران مبتلا به دیابت تخصصي Special مروري Review <p dir="RTL"><strong>مقدمه: </strong>دیابت بیماری مزمن و شایعی است که در سال‌های اخیر به‌دلیل تغییر سبک زندگی، عدم تحرک و چاقی متعاقب آن، افزایش چشم‌گیری داشته است. این افزایش شیوع در دیابت، انجام مداخلات متعدد و پراکنده توسط متخصصین و مراقبین سلامت را به‌منظور کنترل و تنظیم قندخون و عوامل تأثیرگذار بر آن به‌دنبال داشته است. هدف از پژوهش حاضر جمع&shy;آوری و ترکیب نتایج این مداخلات، در دو زمینه روانشناختی و ورزشی و تعیین اثربخشی آن‌ها بر کنترل میزان هموگلوبین گلیکوزیله (<span dir="LTR">HbA1c</span>) در بیماران مبتلا به دیابت در قالب روش فراتحلیل می‌باشد.</p> <p dir="RTL"><strong>روش‌ها:</strong> جهت انجام این مطالعه، از بین پژوهش‌های متعدد مربوط، 38 پژوهش (19مداخله ورزشی و19 مداخله روانشناختی) که از لحاظ روش‌شناختی مورد قبول بودند انتخاب شدند و فراتحلیل بر روی آن‌ها انجام گرفت. این پژوهش مبتنی بر 38 اندازه اثر می‌باشد و ابزار استفاده شده چک لیست فراتحلیل بوده است.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها</strong>: یافته‌های پژوهش نشان داد که میزان اندازه اثر مداخلات و آموزش‌های روانشناختی بر کنترل میزان قند خون پایدار 67/0<a name="OLE_LINK18"></a><a name="OLE_LINK17"> (00001/0></a><span dir="LTR">p</span>) و اندازه اثر مداخلات و آموزش‌های ورزشی 79/0 (00001/0><span dir="LTR">p</span>) می‌باشد.</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه&shy;گیری</strong>: اگرچه طبق جدول کوهن، اندازه اثرهای به‌دست آمده برای اثربخشی مداخلات روانشناختی و ورزشی، هر دو در سطح متوسط می‌باشد، با این حال میزان اثربخشی مداخلات ورزشی بالاتر از مداخلات روانشناختی به‌دست آمده است.</p> <p dir="RTL"></p> <p><strong>Background: </strong>Diabetes is a chronic and prevalent disease. In recent years, its prevalence has increased because of lifestyle changes, immobility and subsequent obesity. The increase in diabetes prevalence has provoked multiple and scattered interventions by specialists and health care providers in order to control and regulate blood sugar and its related factors. The purpose of this study was to collect and integrate the results of these interventions in two fields of psychological and sport interventions and to investigate the impact of them on control of Glycosylated haemoglonin (HbA1c) in patients with diabetes by meta-analysis method.</p> <p><strong>Methods: </strong>For this purpose 38 acceptable studies (19 sport interventions and 19 psychological interventions), in terms of methodology, were selected and meta-analysis performed on them. This study is based on 38 effect sizes and research instrument is checklist of meta-analysis.</p> <p><strong>Results</strong>: The study findings showed that the effect size of psychological interventions on control of Glycosylated haemoglonbin is 0.67 (p<0.00001) and the effect size of sport interventions is 0.79 (p<0.00001).</p> <p><strong>Conclusion</strong>: according to Cohen^&rsquo;s chart, the effect size of both psychological and sport intervention on control of Glycosylated haemoglonin in patients with diabetes is medium. However, the effectiveness of sport interventions have been obtained more than the psychological intervention</p> <p></p> دیابت, فراتحلیل, مداخلات روانشناختی, مداخلات ورزشی, هموگلوبین گلیکوزیله Diabetes, meta-analysis, Psychological interventions, Sport interventions, Glycosylated haemoglobine 201 216 http://ijdld.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-408-1&slc_lang=fa&sid=1 Esmat Mosayebi عصمت مسیبی mosayebie@ymail.com Yes Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Isfahan, Isfahan گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی Maryam Sharifi مریم شریفی No Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Isfahan, Isfahan گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی Ahmad Abedi احمد عابدی No isfahan university گروه علوم تربیت، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی