Iranian Journal of Diabetes and Lipid Disorders

fa پیش‌بینی رفتارهای خود مراقبتی براساس رابطه بیمار- پزشک و پریشانی هیجانی در نوجوانان مبتلا به دیابت Predicting Self-Care Behaviors Based On Patient-Doctor Relationship And Emotional Distress In Adolescents With Diabetes عمومى General كاربردي Applicable مقدمه: دیابت از جمله بیماری‌هایی است که برای بهبودی و کمتر شدن اثرات آن، نیازمند انجام رفتارهای خودمراقبتی است. هدف پژوهش حاضر پیش‌بینی رفتارهای خودمراقبتی براساس پریشانی هیجانی و رابطه بیمار- پزشک در نوجوانان مبتلا به دیابت بوده است. روش‌ها: طرح پژوهش حاضر از نوع همبستگی و جامعه‌ی آماری کلیه‌ی نوجوانان مبتلا به دیابت شهر شیراز بودند. بدین منظور 198 نوجوان مبتلا به دیابت نوع یک و دو به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه‌ی خودمدیریتی دیابت، پرسشنامه‌ی پریشانی هیجانی و پرسشنامه‌ی ارتباط بیمار- پزشک بود. به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها، از رگرسیون چندگانه استفاده شد. یافته‌ها: نتایج ضرایب همبستگی نشان داد که رفتارهای خود مراقبتی با پریشانی هیجانی رابطه‌ی منفی معنادار و با ارتباط بیمار- پزشک رابطه‌ی مثبت و معنادار داشت. امّا نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که تنها پریشانی هیجانی پیش‌بینی کننده قوی و معنادار رفتارهای خود مراقبتی بود (001/0 >P ،5/0- =β). همچنین از بین مؤلفه‌های پریشانی هیجانی تنها مؤلفه‌ی موانع درمان (001/0 >P، 5/0- =β) به‌طور معنادار رفتارهای خود مراقبتی را پیش‌بینی کرد. امّا رابطه‌ی بیمار- پزشک نتوانست به‌طور معنادار پیش‌بینی کننده‌ی رفتارهای خود مراقبتی باشد (05/0 P> ،09/0=β). نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج به‌دست آمده می‌توان ادعا کرد که پریشانی هیجانی (به‌ویژه مؤلفه‌ی موانع درمان) نقش مهمّی در رفتارهای خود مراقبتی نوجوانان مبتلا به دیابت ایفا می‌کنند. از این‌رو، لزوم رسیدگی به وضع روانی و نیز از میان برداشتن موانع درمان در راه نوجوان مبتلا به دیابت ضروری به‌نظر می‌رسد. Background: The aim of the present research is to predict the self-care behaviors based on emotional distress and physician – patient’s relationship in adolescents with diabetes. Methods: The research design was correlation and the study population included all adolescents with diabetes at Shiraz city. For this purpose, 198 adolescent patients participated in the study through the convenience sampling method. Research instruments included the Questionnaire of Diabetes Self-management, Emotional Distress Questionnaire and finally Physician–Patient’s Relationship Questionnaire. To analyze the data, the simultaneous multiple regression methods were applied using SPPS (version 17). Results: Regression analysis showed that emotional distress (β=-0.58, P<0.001) significantly (negative) predicted diabetes self-care behaviors. Also, among the components of emotional distress only barriers to treatment (β=-0.53, P<0.001) significantly (negative) predicted diabetes self-care behaviors. However, results showed that physician–patient’s relationship did not significantly predicted diabetes self-care behaviors. Conclusion: According to the results, it can be argued that the emotional distress (especially barriers to treatment) variable, play an important role in addressing diabetes self-care behaviors in adolescents.   رفتارهای خودمراقبتی, پریشانی هیجانی, رابطه‌ی بیمار- پزشک, دیابت, نوجوانی Self-Care Behaviors, Emotional Distress, Physician – Patient’s Relationship, Diabetes, Adolescence 147 156 http://ijdld.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-492-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohamad saleh Mohamadabadi محمدصالح محمدآبادی salehmo30@yahoo.com Yes Department of Clinical Psychology, School of Education & Psychology, Shiraz University, Shiraz, Iran گروه روانشناسی بالینی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شیراز Abdulaziz Aflakseir عبدالعزیز افلاک سیر No Department of Clinical Psychology, School of Education & Psychology, Shiraz University, Shiraz, Iran گروه روانشناسی بالینی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شیراز